De Bourdon klok en de scheve toren van de oude kerk te
Delft
In Delft staat de imposante oude kerk aan de oude Delft.
Het valt een ieder die Delft en de oude kerk bezoekt direct op, dat de
kerk behoorlijk scheef staat. Hij staat 1.20 meter naar het westen en 1
meter naar het noorden uit het lood.
In de romp van de kerk, aan de Oude-Kerkstraatzijde zit een behoorlijke
scheur, die recentelijk opgeknapt is. Om de toren te behoeden voor
verder verzakken of voor het toenemen van de scheuren in de toren
worden de enorme klok, de Bourdon genaamd, niet meer regelmatig geluid.
Uitzondering wordt slechts gemaakt voor de begravenis van leden van het
koninklijk huis. Een klok is dan ook 8750 kilo zwaar; het luiden brengt
een dynamische belasting met zich mee.
Bij dit probleem voor de werkgroep "Wiskunde met de Industrie" wordt
gepoogd de invloed van het luiden van
een zware klok op een scheefstaande toren door te rekenen.
Is de invloed van het luiden te bepalen met wiskundige methoden ? Is er
een resonantie ?
Het modelleren met een schuin staande elastische balk waar een slinger
met een flinke massa aan hangt is wiskundig interessanter dan je
misschien zou denken wegens mogelijkheid van chaotisch gedrag, maar is
dit niet erg simpel? Moet er niet wat demping in? Hoe modelleert men
baksteen constructies?
Om dergelijk rekenwerk door te voeren moeten gegevens verzameld worden
betrekking hebbende op de oude kerk (hoogte, breedte van de
toren, mate van scheefstand, gewicht van de klokken, stand van de
klokken, etc.). Het is bijvoorbeeld bekend, aan de hand van
bouwtekeningen van de gemeente Delft, dat het gewicht van de
toren al tijdens de bouw asymmetrisch verdeeld is. De achterkant
(aannemend dat de toren naar voren helt) is zwaarder gemaakt dan de
voorkant, er zijn daar meer stenen en beton gebruikt. Verder hangt de
zwaarste klok ook aan de achterkant.
Info over de oude
kerk te Delft:
http://www.monument.delft.nl/sobowon/dmd/data/oude_kerk/toer.htm
http://www.oudekerk-delft.nl/
Specifieke
informatie over de scheuren in de kerk:
http://www.parool.nl/1034140558958.html
http://www.delta.tudelft.nl/jaargangen/28/8/restaura.html
http://www.delta.tudelft.nl/delta/jaargangen/27/2/cursief.html
http://www.delta.tudelft.nl/jaargangen/32/18/desgevr.html
http://www.hhit.hsholland.nl/delft/delftmeta/pg183.htm
